خبرگزاري آريا- علي اکبر صالحي در گفت و گويي ناگفته هايي از پرونده هسته اي ايران را از نگاه فني مطرح کرده است. خبرگزاري آريا بخش هايي از مصاحبه ويژه نامه نوروزي مثلث با علي اکبر صالحي را باز نشر مي کند :
*ما 19 هزار ماشين سانتريفيوژداريم که از اين تعداد 9 هزار ماشين فعال است
* بعد از 8 سال قرارداد ما با روس ها تمام مي شود و بايد آمادگي داشته باشيم که بتوانيم سوخت خودمان را تامين کنيم
* در خصوص 4 راکتور ديگر با روس ها در حال مذاکره هستيم
* ما در هر سال به 27 تن اکسيد اورانيوم 4/1 درصد براي راکتور بوشهر نياز داريم
* فعاليت هاي غني سازي متوقف نشده است
* انتقادي که عزيزان منتقد بر اين تفاهمنامه وارد ميکنند، اين نيست که آنها غنيسازي ما را بهطور عملي و دوفاکتو نپذيرفتهاند بلکه ميگويند در تفاهمنامه گفته شده است که ظرفيّت و حجم غنيسازي شما در ايستگاه نهايي، بايد مورد توافق طرفين قرار گيرد.
*ميگويند راکتور آب سنگين اراک، عنصر پلوتونيوم توليد ميکند که ميتواند در ساخت سلاح هستهاي به کار گرفته شود. چرا اينها نسبت به غنيسازي و پلوتونيوم حساسيت دارند؟ چون هم اورانيوم غنيشده بالاي 90 درصد ميتواند در ساخت سلاح به کار گرفته شود و هم عنصر ايجاد شده در رآکتورهاي آب سنگين به نام پلوتونيوم.
* ما اگر ميخواستيم اراک را با شرايط عادي و با اطمينانخاطر پيش ببريم، حداقل به دو تا سه سال زمان نياز داشتيم
* در توافقنامه ژنو پذيرفتهايم که در اين شش ماه، برخي تجهيزات عمده را نصب نکنيم. در عوض روي کيفيت و بازنگري تجهيزات کار ميکنيم.
* برخي ميگويند که فعاليت رآکتور اراک هم متوقف شده است، در حالي که رآکتور اراک هنوز راه¬اندازي نشده است که متوقف شود.
* در توافقنامۀ ژنو به هيچوجه حرفي از توقّف فعاليّتهاي آب سنگين به ميان نيامده اما در سطح افکار عمومي اينگونه القا کردهاند که بايد فعاليتهاي آب سنگين متوقف شود.
* فعلاً داوطلبانه بهدنبال ايجاد تأسيسات بازفرآوري نيستيم. البته اين به معناي آن نيست که براي هميشه از اين حق عدول کنيم. نکته ديگر اين است که دوربينهاي آژانس دائماً در حال بازديد از تأسيسات هستهاي ما هستند و زماني که سوخت جابهجا ميشود، دوربينها ثبت ميکنند.
* اعلام کرديم که آماده «باز طراحي» هستيم. ما اين طراحي مجدد را به گونهاي انجام ميدهيم که ميزان توليد پلوتونيوم را کاهش دهيم و به جاي 10 کيلوگرم به حداقل برسانيم. اين پيشنهاد مورد استقبال آنها قرار گرفت. ما از فرصت استفاده ميکنيم و رآکتور را براي توسعۀ دامنۀ تحقيقات ارتقا ميدهيم؛ چراکه طراحي فعلي مربوط به سالهاي قبل است و اطلاعات ما بهروز شده است.
* ما ماهيّت رآکتور را بهعنوان آب سنگين حفظ ميکنيم ولي بهگونهاي طراحي ميکنيم که نگرانيهاي کاذبي را که از نظر فني ايجاد کردهاند، برطرف کنيم.
*توصيۀ ما اين است که اصلاً پيرامون تعداد سانتريفيوژها صحبت نکنيم، بلکه روي واحد قدرت جداسازي صحبت کنيم. ممکن است بخشي از آن، از يک نوع سانتريفيوژ باشد و بخشي از نوعي ديگر از سانتريفيوژ
*من به کساني که انتقاد دارند ميگويم شما محل مصرف سوخت بيست درصد را پيدا کنيد تا ما هم توليد کنيم.