اعراب به ترک ها، دل نبندند/منافع اقتصادي مانع تيرگي روابط ايران و ترکيه مي شود

خبرگزاري آريا- آنقدر منافع مشترک ايران و ترکيه در منطقه بزرگ و زياد است که هميشه شيوه همزيستي مسالمت آميزي پيدا خواهند کرد.
به گزارش سرويس بين الملل خبرگزاري آريا، سفر اردوغان در حالي به ايران صورت گرفت که ادعاي وي درباره سياست منطقه اي ايران طي روزهاي اخير باعث واکنش مسئولان ايران شده بود و نمايندگان مجلس نيز خواستار لغو اين سفر شده بودند. (متن کامل خبر) پس از پايان سفر يک روزه رئيس جمهور ترکيه به ايران، برخي از رسانه هاي جهان در تحليل اين سفر به کشورهاي عرب توصيه کردند در مسئله يمن به ترکيه اميد نداشته باشند. برخي رسانه هاي ديگر نيز از پيام اردوغان به ايران در اين مسئله سخن گفتند.

ترکيه به دنبال گسترش روابط اقتصادي با ايران است     
روزنامه آمريکايي وال استريت ژورنال درمقاله اي به قلم امره پيکر نوشت: ‌ترکيه به دنبال روابط اقتصادي عميق تر با ايران است.
امره پيکر در ادامه نوشت: رئيس جمهوري ترکيه در ديدار روز سه شنبه خود از ايران به دنبال روابط عميق تر اقتصادي و زمينه هاي مشترک در درگيري هاي منطقه اي است، هر چند آنها براي نفوذ و تاثيرگذاري در جنگ ها در يمن، سوريه و عراق از رقباي هم در منطقه محسوب  مي شوند.
رجب طيب اردوغان، تنها چند روز بعد از توافق هسته اي لوزان بين ايران و شش قدرت جهان با حسن روحاني، رئيس جمهوري ايران ديدار کرد. هدف وي در واقع اين است که اگر تحريم ها عليه ايران در توافقنامه نهايي برداشته شود، يک معامله تجاري خوب با ايران منعقد کند.
سفر اردوغان به ايران نشانه اين است که چطور دورنماي پايان انزواي ايران مي تواند منجر به يک توازن منطقه اي شود که رقباي ايران به رهبري عربستان سعودي و برخي از دشمنانش از جمله اسرائيل به شدت از آن مي ترسند. (متن کامل خبر)

همزيستي مسالمت آميز ايران و ترکيه
يک کارشناس مسائل خاورميانه مي گويد درست است ترکيه و ايران بر سر مسائل خاورميانه اختلاف نظرهاي زيادي دارند اما دو کشور آنقدر منافع مشترک شان در منطقه بزرگ و زياد است که هميشه شيوه همزيستي مسالمت آميزي در اين منطقه در عين حال ثروتمند اما بي ثبات پيدا خواهند کرد.
شبکه پنجم تلويزيون فرانسه(Tv5)، در گزارشي درباره سفر رجب طيب اردوغان به ايران اعلام کرد اين سفر در فضايي انجام گرفت که ايران و ترکيه درباره مسائل مختلفي از جمله جنگ در سوريه ،يمن و عراق اختلاف نظر دارند. همچنين نزديک بود اين سفر لغو شود زيرا مسائل و بحران هايي که اکنون در منطقه وجود دارد دو کشور را در مقابل با هم قرار داده است.
سليمان زغيدور، کارشناس مسائل سياسي و اجتماعي جهان عرب ، درباره علت انجام اين سفر گفت دو کشور منافع مشترکي که دارند که نمي توانند از آن بگذرند. ايران و ترکيه هر کدام با حدود 80 ميليون نفر جمعيت دارند و از اين نظر، دو کشور قدرتمند منطقه هستند. ترکيه وايران هر دو به جاي مانده از دو امپراتوري هستند . ترکيه به جاي مانده امپراتوري عثماني و ايران به جاي مانده از امپراتوري پارس است و از همين رو،بر مردم کشورهاي همسايه تاثير گذاري زيادي دارند.
ازنظر فرهنگ و زبان نيز دو کشور مشترکاتي دارند. يک چهارم مردم ايران ،آذري هاي ترک زبان هستند. خود رهبر ايران نيز ترک زبان است. از آن طرف يک چهارم مردم ترکيه علوي هستند که از نظر مذهبي گرايشي نزديک به شيعه دارند. دو کشور همچنين اقليت هايي کرد زبان ، عرب زبان و ارمني دارند. از اين گذشته، دو کشور در زمره باثبات ترين کشورهاي منطقه هستند.
ايران و ترکيه دو عضو سازمان همکاري اقتصادي(اکو) هستند که در برگيرنده 10 کشور است که تلاش دارد مانند کشورهاي اروپايي، يک بازار مشترک بين خود ايجاد کنند. به عبارت ديگر ، نقش ايران و ترکيه در سازمان اکو مانند نقش فرانسه و آلمان در بازار مشترک اروپاست.
اين کارشناس فرانسوي الجزايري تبار، در ادامه تحليل خود از سفر رجب طيب اردوغان به ايران گفت ترکيه سومين شريک تجاري ايران است. حجم مبادلات تجاري دو کشور با وجود تحريم ها از يک ميليارد دلار در سال 2000 به حدود 20 ميليارد دلار در سال گذشته رسيد و اکنون دو کشور در نظر دارند رقم آن را به 30 ميليارد دلار برسانند. شکي نيست اگر تحريم هاي بين المللي عليه ايران سال آينده برداشته شود رقم اين شاخص تا دو سال آينده دو برابر نيز خواهد شد.
اين کارشناس مسائل خاورميانه درباره بحران هاي خاورميانه که ترکيه و ايران بر سر آنها اختلاف نظر دارند هم گفت آنکارا و تهران آنقدر منافع مشترک شان بزرگ و زياد است که در خصوص مشکلات خاورميانه، اين منطقه ثروتمند و در عين حال بي ثبات، شيوه همزيستي مسالمت آميز که منافع مشترکاشان را تضمين کند، پيدا خواهند کرد.

منافع اقتصادي اجازه نمي دهد گرد تيرگي بر روابط ايران و ترکيه بنشيند     
يورونيوز اعلام کرد با وجود اختلافات زيادي که ايران و ترکيه درخصوص بحران هاي منطقه اي دارند، منافع اقتصادي دو کشور اجازه نمي دهد گرد تيرگي بر روابط آنها بنشيند.
شبکه خبري يورونيوز در بازتاب سفر رجب طيب اردوغان به تهران اعلام کرد اين سفر در فضايي از تنش بين دو کشور انجام شد. دو کشور درباره مسائل مختلفي در خاورميانه اختلاف نظر دارند.اما منافع اقتصادي زيادي با هم دارند.
رئيس جمهور ترکيه حمايت ايران از حوثي ها در يمن را محکوم کرده است. اين در حالي است که آنکارا از اقدام نظامي عربستان سعودي در يمن حمايت کرده است.
اما حسن روحاني بعد از گفتگوهايش با اردوغان در کنفرانسي خبري گفت هر دو کشور ايران و ترکيه بر اين باورند هستند که بحران يمن پايان خواهد پذيرفت و خونريزي در يمن بايد پايان پذيرد. رئيس جمهور ايران افزود حملات ديگر کشورها به يمن بايد متوقف شود.
رئيس جمهور ترکيه نيز همصدا با روحاني ،در اين کنفرانس خبري، نشان نداد که با ايران درباره بحران يمن اختلاف نظر دارد. وي افزود ما بايد در اين باره به گفتگوهاي خود ادامه دهيم و با همه طرف هاي درگير دراين بحران گفتگو کنيم. ما بايد به اين بحران خونين و کشتار ها در يمن پايان دهيم. (متن کامل خبر)

مسئله يمن در کانون سفر اردوغان به ايران
الجزيره انگليسي ، مسئله يمن را در سفر اردوغان به ايران، در کانون توجه قرار داد.
به گزارش شبکه تلويزيوني الجزيره انگليسي، برنارد اسميت خبرنگار شبکه در گزارشي از استانبول گفت:« رجب طيب اردوغان رئيس جمهور ترکيه براي سفري رسمي به تهران رفته است. بحث درباره مسائل يمن و سوريه ازجمله محورهاي گفتگوهاي اردوغان با مقامات ايراني است. باآنکه اردوغان در ديدار با حسن روحاني رئيس جمهور ايران لبخند به لب دارد، او ايران را به فعاليت داشتن در سوريه و يمن و عراق در تلاش براي کسب سلطه بر منطقه متهم کرده است. اما اردوغان در سفر فعلي اش به ايران تصميم گرفته است بر مناسبات قوي اقتصادي آنکارا و تهران تمرکز داشته باشد. سخنان ديروز اردوغان درباره امضاي توافق نامه هاي مختلف اقتصادي و تجاري ناظر به همين سخن است. اردوغان پيش از رفتن به ايران با محمد بن نايف وزير کشور عربستان سعودي ديدار کرد. ترکيه پيشنهاد کرده است امکان دارد کمک لجستيکي به عربستان سعودي پيشنهاد کند که در حال اقدام نظامي عليه حوثي ها در يمن است. روز گذشته اردوغان در تهران هيچ سخني درباره يمن به زبان نياورد. البته او گفت که منطقه در حلقه اي از آتش قرار گرفته است. اما حسن روحاني درباره مسئله يمن سخن گفت و اينکه ايران و ترکيه نمي خواهند منطقه ملتهب باشد. اگر هم اردوغان به مقامات ايراني درباره سعودي ها سخني به ميان آورده باشد، دراين خصوص به صورت علني هيچ سخني به زبان آورده نشد.»

سفر اردوغان به تهران به رغم اختلاف بر سر يمن     
آسوشيتدپرس در گزارشي از تهران به قلم ناصر کريمي نوشت: رئيس جمهور ترکيه روز سه‌شنبه در بحبوحه اختلافات عميق تهران و آنکارا بر سر مناقشه در يمن و سوريه، به ايران سفر کرد.
رجب طيب اردوغان رئيس جمهور ترکيه علنا از حملات هوايي تحت امر عربستان به حوثي‌هاي يمن حمايت کرده است. شبه نظاميان شيعه يمن پيشتر صنعا را تصرف کرده و عبد ربه منصور هادي رئيس جمهور يمن را به فرار از کشور مجبور کردند.
ايران که از حوثي‌ها حمايت مي‌کند ولي از آنها پشتيباني نظامي نمي‌کند، بارها پايان حملات ائتلاف عربستان به شبه نظاميان يمن را خواستار شده است.
ايران و ترکيه همچنين در زمينه جنگ داخلي در سوريه اختلاف دارند. ايران از بشار اسد رئيس جمهور سوريه به شدت حمايت مي‌کند و کمک نظامي مستقيم در اختيارش مي‌گذارد در حاليکه ترکيه علنا به دنبال تغيير حکومت در سوريه است.
اردوغان ماه گذشته با انتقاد شديد از ايران، تهران را به تلاش براي تسلط بر منطقه متهم کرد.
اردوغان و حسن روحاني رئيس جمهور ايران روز سه‌شنبه اختلافات دو کشور را کم اهميت جلوه دادند.
روحاني در سخناني که به طور زنده از تلويزيون دولتي ايران پخش شد گفت: مذاکرات جامعي را درباره يمن داشتيم. ما نقطه نظرات مشترکي داريم. بايد هرچه زودتر شاهد پايان جنگ و خونريزي در يمن باشيم.
روحاني مجددا پايان حملات هوايي تحت امر عربستان در يمن را که وارد سيزدهمين روز شده خواستار شد و از تمام کشورهاي خاورميانه خواست که با تروريسم و افراط گرايي مبارزه کنند.
رئيس جمهور ترکيه گفت: منطقه در حال سوختن در آتش است و خواستار يک رويکرد منطقه اي فراگير براي پايان دادن به بحران در يمن، عراق و سوريه شد.
اردوغان گفت: ما درباره عراق که تاکنون 100 هزار تن در آن کشته شده اند و درباره سوريه که تاکنون بيش از 300 هزار نفر در آن کشته شده اند، مذاکره کرديم. ما همگي مسلمان هستيم.
رئيس جمهور ترکيه افزود: بايد با هم متحد شويم و مانع کشتار و خونريزي شويم. بايد آنهايي را در حال جنگ هستند کنار يکديگر بياوريم و مي توانيم به يک نتيجه برسيم.
مقامات دو کشور هشت توافقنامه جديد در زمينه همکاريهاي اقتصادي، تجاري و صنعتي امضا کردند.
ميزان تجارت بين دو کشور هم‌اکنون حدود 14 ميليارد دلار در سال است که عمدتا شامل کالاها و محصولات نفتي صادراتي ايران به ترکيه مي‌شود.
روساي جمهور دو کشور اعلام کردند که مايل به افزايش سطح مبادلات تجاري به حدود 30 ميليارد دلار در سال هستند. اردوغان همچنين از ايران خواست که قيمت گاز طبيعي صادراتي خود به ترکيه را کاهش دهد.

اعراب به ترکيه اميد نبندند    
رئيس مرکز مطالعات راهبردي شرق تاکيد کرد ترکيه به دنبال تلطيف اوضاع است و اعراب به جاي اميد بستن به اين کشور بهتر است به فکر خودشان باشند.
به گزارش شبکه تلويزيوني اسکاي نيوز عربي، مصطفي اللباد در گفتگويي با اين شبکه از بيروت درباره تعارض گفتمان سياسي ترکيه با همکاري هاي اقتصادي و ديپلماتيک آن که برخي آن را واقعگرايي و فرصت طلبي سياسي مي نامند و اين که با توجه به اوضاع کنوني منطقه، اين سياست ترکيه تا چه زماني مفيد خواهد بود، گفت: اين سياست تاکنون مفيد واقع شده است. دو کشور (ترکيه و ايران) منافع مشترکي دارند و در همين حال اختلافاتي نيز درباره مسائل منطقه بين آنها وجود دارد. در نتيجه اين سفر با هدف تلطيف اوضاع صورت مي گيرد. آنکارا و تهران خواستار قطع رابطه نيستند ولي به وضوح به دنبال منافع اقتصادي خود هستند و با يکديگر رقابت مي کنند. به همين سبب اين سفر تناقض هاي موجود را از بين نمي برد اما اين امکان وجود دارد که به تلطيف اوضاع که براي هر دو طرف لازم است، کمک کند.
وي در ادامه در پاسخ به اين سوال که اين سفر پس از نزديک شدن عربستان و ترکيه به يکديگر انجام مي شود، متحدان عرب بخصوص با توجه به اتهامات اخير که ايران و ترکيه عليه يکديگر مطرح کرده اند، چه نگاهي به ترکيه دارند و اعتبار اين کشور نزد اين کشورها چگونه است گفت: به نظر من برخي طرف ها هستند که به ترکيه اميد بسته اند تا پشتيبان اعراب و در درگيري هاي منطقه پشتوانه اي براي آنها باشد. اما برخي ديگر که من نيز جزء آنها هستم معتقدند ترکيه طبق منافع خود و نه براي تقويت اعراب بر اساس معادله هاي موجود در خاورميانه، به ايران نزديک و از آن دور مي شود. اردوغان و حزب وي و نخبگان اقتصادي ترکيه منافعي با ايران دارند و ترکيه ترجيح مي دهد به آرامي با ايران رقابت کند. در نتيجه آنچه براي اردوغان اهميت دارد منافع کشورش و حزبش است. بنابراين تصور نمي کنم اردوغان براي مقابله با ايران در مسائل مختلف به کلي وارد جمع اعراب شود. درست است که وي در خصوص يمن شعارهايي داده است اما اينها فقط شعار است و وي هيچ هزينه سياسي پرداخت نخواهد کرد. وي اکنون در صدد حل و فصل مسائل با ايران است، هر چند که اظهارات وي، نارضايتي هايي در ايران به وجود آورده است.
مصطفي اللباد در ادامه افزود: گمان نمي کنم اردوغان با اين سفر تناقض هاي موجود با ايران را از بين ببرد، ولي وي مي خواهد اوضاع را تلطيف کند. ترکيه مثل ايران نفوذ زيادي در کشورهاي عربي ندارد. نمي توانيم بگوييم ترکيه مثل ايران شبکه اي از روابط در منطقه به وجود آورده است. ولي به هر حال وجوه مشترکي بين دو طرف وجود دارد. هر دو کشور غيرعربي هستند و هر دو کشور از کاهش نقش اعراب در معادله هاي منطقه سود مي برند و هر دو کشور نيز تلاش مي کنند اين خلأ را پر کنند، در نتيجه روابطي مبتني بر رقابت و در عين حال مبتني بر همکاري بين دو طرف وجود دارد. اعراب بايد بدانند که هر يک از اين دو کشور در صدد تامين منافع خود هستند و اميد بستن به هر يک از آنها موقت است و در نهايت اعراب بايد به فکر خودشان باشند.
کارشناس سياسي در پاسخ به اين سوال که برخي کارشناسان عرب معتقدند سفر اردوغان به تهران با توجه به سفر اخير جانشين وليعهد عربستان به ترکيه، تلاشي از جانب ترکيه براي خروج از انزوا و ايفاي نقش منطقه اي و تلطيف اوضاع و شايد ايفاي نقش ميانجي بين ايران و عربستان در ميان مدت باشد، گفت: اين مسئله وجود دارد و احتمال آن نيز زياد است. اردوغان چنين کاري مي تواند انجام دهد زيرا ترکيه در مسائل حساس منطقه اعم از يمن، عراق، لبنان و تا حدودي سوريه جايگاهي ندارد در نتيجه ترکيه در صدد ايفاي نقش ميانجيگرانه است تا با ايفاي اين نقش ها مثل هشت سال پيش که با سياست صفر کردن مشکلات به ميدان آمد، بار ديگر به جايگاه خود در منطقه بازگردد. ولي به نظر من تشديد رقابت ها در منطقه اجازه چنين کارهايي را نمي دهد بخصوص که ترکيه هيچ نفوذ تاريخي و عملي در يمن ندارد و به عنوان مثال ديگر کشورها مثل مصر مي توانند در خصوص يمن اين نقش ميانجيگرانه را ايفا کنند و شانس آنها نيز بيشتر است.

اردوغان حامل پيام براي ايران
الجزيره انگليسي نوشت: اردوغان پيش از سفر به ايران با محمد بن نايف وزير کشور عربستان ديدار کرد. البته دو کشور (عربستان و ترکيه)، بر سر مسائل مختلف از جمله حمايت عربستان از کودتايي که به برکناري محمد مرسي رئيس جمهور پيشين مصر منجر شد، اختلاف نظر دارند. با وجود اين، ترکيه از ائتلاف نظامي عربستان در يمن حمايت کرده و حاضر شده است از آن پشتيباني تدارکاتي کند. ما نمي دانيم اردوغان و محمد بن نايف بر سر چه مسائلي گفتگو کرده اند، اما شايد پيشنهاد حمايت تدارکاتي در اين گفتگوها مطرح شده است.
عبدالهادي طاهر خبرنگار اين شبکه در تهران درباره سفر رجب طيب اردوغان رئيس جمهور ترکيه به ايران و پيام هايي که اردوغان حامل آنهاست، گفت: ديدار روساي جمهور ايران و ترکيه پشت درهاي بسته انجام مي شود و موضوعات بسيار مهمي در اين گفتگوها مطرح است. مواضع دو کشور در خصوص حل بحران سوريه هنوز اختلاف زيادي با يکديگر دارد. هيچ نشانه اي از توافق در آينده نزديک ديده نمي شود. در خصوص بحران يمن نيز برخي کشورهاي عربي و ترکيه تلاش مي کنند براي حل آن به توافقي با ايران دست پيدا کنند. برخي مي گويند اردوغان حامل پيامي از اتحاديه عرب و بخصوص کشورهاي حوزه خليج فارس براي ايران جهت بحث براي حل بحران يمن از طريق درخواست از حوثي ها براي زمين گذاشتن سلاح هاست.
وي در ادامه درباره تاثير و بازتاب هاي انتقادات اردوغان از سياست هاي ايران در داخل اين کشور و اين که با توجه به درخواست برخي از نمايندگان براي لغو سفر اردوغان، اين سفر تا چه حد درست است، گفت: با توجه به علائم و شواهد در عرصه سياسي ايران، اظهارات اردوغان هيچ تاثيري بر سفر وي به ايران نداشته است. اردوغان در فرودگاه مهرآباد مورد استقبال گرم قرار گرفت ولي به هر حال برخي از مسئولان ايراني بخصوص مسئولان نظامي و همچنين نمايندگان پارلمان از اظهارات اردوغان به شدت ابراز نارضايتي کردند و برخي از نمايندگان نيز تلاش کردند وزارت خارجه را براي لغو سفر وي تحت فشار قرار دهند اما وزارت خارجه اعلام کرد اين اظهارات هيچ تاثيري بر روابط تهران و آنکارا ندارد.