خبرگزاری آریا - همزمان با صدور احکام جدید بیش از 5 میلیون بازنشسته و مستمری‌بگیر تأمین اجتماعی، پرسش‌های متعددی درباره نحوه اجرای گام سوم متناسب‌سازی و میزان افزایش حقوق‌ها مطرح شده است. سازمان تأمین اجتماعی با انتشار توضیحاتی، جزئیات محاسبات، شرایط مشمولان و نحوه ثبت اعتراض به احکام را تشریح کرد.
روز یکشنبه احکام افزایش سالانه و متناسب‌سازی سال جاری حدود 5 میلیون و 200 هزار بازنشسته و مستمری‌بگیر تأمین اجتماعی، در راستای اجرای تکالیف قانونی سازمان، از جمله اعمال افزایش مستمری‌ها (حقوق ماهانه) بر اساس قوانین و مقررات بالادستی، مصوبات شورای‌عالی کار، توافق با کانون عالی بازنشستگان و ظرفیت‌های سازمان صادر شد. در این میان، میزان افزایش مستمری مستمری‌بگیران حداقل‌بگیر 60 درصد نسبت به سال گذشته افزایش یافته و مبلغ آن در سال‌جاری 166،255،500ریال اعلام شده و مستمری دریافتی سایر سطوح، نسبت به سال قبل به میزان 45درصد افزایش یافته و بعلاوه مبلغ ثابت 15,586,470 ریال نیز به مستمری آنان افزوده شده است.
همچنین طبق جزء (2) بند (ر) ماده 28 قانون برنامه هفتم پیشرفت مصوب مجلس و باتوجه به اجرای آخرین مرحله متناسب‌سازی در سال 1405، متناسب‌سازی حقوق مستمری‌بگیران غیرحداقل‌بگیر، به منظور تحقق هدف نهایی قانونگذار مبنی بر رسیدن به 90 درصد نسبت مستمری زمان برقراری، در سال 1405 در سومین گام (30 درصد باقیمانده)، تکمیل و اجرا شد.
با این تفاسیر اما، از روز گذشته که احکام جدید بازنشستگان تامین اجتماعی و میزان افزایش حقوق‌ها قابل مشاهده شده است، سوالات و ابهامات متعددی برای برخی‌ها درخصوص نحوه اجرای متناسب‌سازی مطرح شده و در همین راستا سازمان تامین اجتماعی نسبت به پاسخ به این پرسش‌ها اقدام کرده است:
1. افزایش مستمری بازنشستگان و مستمری‌بگیران در سال 1405 چگونه محاسبه شده است؟
میزان و نحوه افزایش مستمری‌ها بر اساس مواد 96 و 111 قانون تأمین اجتماعی و مصوبه مورخ 24 اسفند 1404 شورای عالی کار و توافق با کانون عالی بازنشستگان انجام شده است. بر این اساس، مستمری حداقل‌بگیران 60 درصد افزایش یافته و مبلغ مستمری آنان در سال 1405 به 166.255.500 ریال رسیده است. مستمری سایر سطوح نیز 45 درصد به علاوه مبلغ ثابت 15.586.470 ریال افزایش داشته است.
2. متناسب‌سازی حقوق بازنشستگان در سال 1405 به چه صورت اجرا می‌شود؟
سال 1405 آخرین مرحله اجرای متناسب‌سازی موضوع جزء 2 بند "ر" ماده 28 قانون برنامه هفتم پیشرفت است. پس از اجرای 40 درصد در سال 1403 و 30 درصد در سال 1404، در سال جاری نیز 30 درصد باقیمانده (از مبلغ موضوع متناسب سازی) اجرا می‌شود تا متناسب‌سازی به طور کامل محقق شود، به نحوی که در پایان متناسب‌سازی، مستمری سال جاری فرد به حداقل دستمزد سال جاری، از 90 درصد نسبت مستمری زمان برقراری فرد به حداقل دستمزد سال برقراری کمتر نشود.
3. هدف از اجرای متناسب‌سازی چیست؟
هدف این است که بر اساس قانون، نسبت مستمری بازنشسته به حداقل دستمزد، متناسب با زمان برقراری مستمری حفظ شود، به نحوی که در پایان متناسب‌سازی، مستمری سال جاری فرد به حداقل مستمری سال جاری، از 90 درصد نسبت مستمری زمان برقراری فرد به حداقل دستمزد سال برقراری کمتر نباشد. پس از اجرای 40 درصد در سال 1403 و 30 درصد در سال 1404، در سال جاری نیز 30 درصد باقیمانده (از مبلغ موضوع متناسب سازی) اجرا می‌شود تا متناسب‌سازی به طور کامل محقق شود. این فرمول دقیقا همان فرمول قانونگذار در برنامه هفتم است.
4. آیا متناسب‌سازی برای همه بازنشستگان و مستمری‌بگیران یکسان است؟
خیر. طبق قانون جز 2 بند "ر" ماده 28 قانون برنامه هفتم، حداقل‌بگیران مشمول متناسب‌سازی نیستند. متناسب‌سازی به معنای پرداخت مبلغ یکسان به همه افراد نیست و بر اساس سابقه بیمه‌پردازی، میزان مستمری زمان برقراری و نسبت آن به حداقل دستمزد همان سال محاسبه می‌شود. به همین دلیل مبلغ متناسب‌سازی برای افراد مختلف متفاوت است.
5. آیا اجرای گام سوم به معنای پایان اجرای متناسب‌سازی است؟
بله. بر اساس قانون برنامه هفتم پیشرفت، متناسب‌سازی (90 درصد نسبت مستمری زمان برقراری به حداقل دستمزد سال برقراری) در سه مرحله 40 درصدی، 30 درصدی و 30 درصدی پیش‌بینی شده بود که با اجرای مرحله سوم در سال 1405، تکلیف قانونی متناسب‌سازی تکمیل می‌شود.
6. آیا بازنشستگانی که متناسب‌سازی بیشتری دریافت کرده‌اند از افزایش سالانه مستمری محروم شده‌اند؟
خیر. افزایش سالانه مستمری و متناسب‌سازی دو مقوله مستقل هستند. ابتدا افزایش مستمری اعمال می‌شود و سپس در صورت مشمول بودن فرد، مبلغ متناسب‌سازی نیز به مستمری او اضافه می‌شود. بنابراین افراد مشمول متناسب‌سازی علاوه بر افزایش سالانه، از مزایای متناسب‌سازی نیز بهره‌مند می‌شوند.
7. اگر کسی به افزایش‌ها و محاسبات مستمری خود معترض باشد، چه باید کند؟
فرد باید از طریق پورتال مرکز نظارت و ارتباطات مردمی سازمان به نشانی https://1420.tamin.ir/ درخواست و اعتراض خود را ثبت و با دریافت کد پیگیری به صورت پیامکی، فرایند رسیدگی را بدون نیاز به مراجعه حضوری دنبال کنند.
همچنین این مرکز با شماره تلفن 1420 بدون نیاز به پیش شماره از سراسر کشور از طریق تلفن ثابت یا تلفن همراه آماده ارائه راهنمایی است.
امکان مشاهده، دریافت و چاپ نسخه معتبر فیش و حکم حقوقی کلیه بازنشستگان و مستمری‌بگیران از طریق اپلیکیشن تأمین من https://my.tamin.ir و همچنین سامانه خدمات غیرحضوری http://https://es.tamin.ir فراهم است. همچنین مستمری‌بگیران از طریق ابزار محاسبه آنلاین از طریق سامانه خدمات غیرحضوری سازمان می توانند جزئیات محاسبات مستمری متناسب‌سازی شده خود را به طور کامل و آسان مشاهده کنند.
احکام افزایش حقوق سال 1405 صادر شد
احکام مربوط به افزایش سالانه حقوق و اجرای مرحله نهایی متناسب‌سازی مستمری بازنشستگان و مستمری‌بگیران برای سال 1405 صادر و در سامانه‌های خدمات غیرحضوری سازمان تامین اجتماعی قابل مشاهده و دریافت است. این احکام حدود 5 میلیون و 200 هزار نفر از بازنشستگان و مستمری‌بگیران را شامل می‌شود.
بر اساس اعلام رسمی سازمان تأمین اجتماعی اعلام کرد، افزایش حقوق سال 1405 در چارچوب مواد 96 و 111 قانون تأمین اجتماعی، مصوبات شورای عالی کار و توافق با کانون عالی بازنشستگان اعمال شده است. طبق این تصمیم، مستمری حداقل‌بگیران با رشد 60 درصدی به 255 میلیون و 500 هزار ریال در ماه رسیده است. همچنین مستمری سایر سطوح نیز 45 درصد افزایش یافته و علاوه بر آن مبلغ ثابت 15 میلیون و 586 هزار و 470 ریال به حقوق ماهانه آنان افزوده خواهد شد.
سازمان تأمین اجتماعی تأکید کرده است که در مقایسه با سایر صندوق‌های بازنشستگی، میزان افزایش حقوق در این سازمان بالاتر بوده و به‌طور متوسط حدود 25 درصد رشد بیشتر برای بازنشستگان تأمین اجتماعی نسبت به سایر صندوق‌ها اعمال شده است.
در بخش متناسب‌سازی نیز اعلام شد این فرآیند بر اساس جزء (2) بند (ر) ماده 28 قانون برنامه هفتم پیشرفت و در قالب یک برنامه سه‌ساله اجرا شده است. هدف از این طرح، رساندن مستمری بازنشستگان مشمول به 90 درصد نسبت مستمری زمان برقراری بوده است.
بر این اساس، مرحله نخست در سال 1403 با 40 درصد، مرحله دوم در سال 1404 با 30 درصد و مرحله سوم در سال 1405 با 30 درصد باقیمانده اجرا و تکمیل شده است. سازمان تأمین اجتماعی تأکید کرده متناسب‌سازی به معنای پرداخت مبلغ یکسان به همه افراد نیست، بلکه به‌گونه‌ای محاسبه می‌شود که نسبت دریافتی بازنشستگان از سطح قانونی تعیین‌شده کمتر نباشد.
در بخش مزایای جانبی نیز اعلام شده کمک‌هزینه‌هایی مانند مسکن، معیشت (بن)، عائله‌مندی و حق اولاد مطابق سال گذشته پرداخت می‌شود. به گفته این سازمان، برخی از این مزایا در چارچوب مقررات مشمول کسر حق بیمه بوده و در محاسبات مستمری لحاظ شده‌اند.
سازمان تأمین اجتماعی همچنین اعلام کرد احکام جدید از عصر امروز از طریق اپلیکیشن «تأمین من» و سامانه خدمات غیرحضوری به نشانی http://es.tamin.ir در دسترس بازنشستگان قرار گرفته و امکان مشاهده، دریافت و چاپ فیش حقوقی وجود دارد. همچنین ابزار محاسبه آنلاین برای بررسی جزئیات افزایش مستمری‌ها فعال شده است.
آغاز صدور احکام جدید بازنشستگان تأمین اجتماعی + زمان واریز معوقات فروردین و اردیبهشت
سازمان تأمین اجتماعی از آغاز صدور احکام جدید بازنشستگان خبر داد. بر اساس قانون برنامه هفتم توسعه، 30 درصد باقیمانده متناسب‌سازی حقوق در احکام خردادماه اعمال می‌شود . همچنین زمان پرداخت مابه‌التفاوت حقوق فروردین و اردیبهشت اعلام شد.
سازمان تأمین اجتماعی اعلام کرد فرآیند صدور احکام جدید حقوق بازنشستگان از امروز به‌صورت رسمی آغاز شده است. این اقدام در چارچوب جزء 2 بند «ر» ماده 28 قانون برنامه هفتم توسعه و با هدف اجرای مرحله نهایی متناسب‌سازی حقوق انجام می‌شود.
بر اساس این قانون، امسال 30 درصد باقیمانده از طرح متناسب‌سازی به حقوق بازنشستگان اضافه خواهد شد؛ طرحی که پیش‌تر 70 درصد آن در سال‌های گذشته اجرا شده بود. با اجرای این مرحله، نسبت مستمری بازنشستگان به سطح هدف‌گذاری‌شده در قانون، به‌تدریج به 90 درصد حداقل دستمزد زمان بازنشستگی نزدیک می‌شود.
این افزایش حقوق جدا از رشد سالانه مستمری‌ها است که هر ساله بر اساس مصوبات شورای عالی کار تعیین و اعمال می‌شود.
در کنار اجرای احکام جدید، موضوع پرداخت معوقات فروردین و اردیبهشت نیز در دستور کار قرار دارد. بر اساس اعلام مسئولان، این مبالغ قرار است همراه با حقوق خردادماه یا حداکثر تا پایان ماه جاری به حساب بازنشستگان واریز شود.
در ماه‌های گذشته برخی بازنشستگان با برگزاری تجمعاتی در چند شهر، خواستار تعیین تکلیف سریع حقوق و معوقات خود شده بودند. اکنون با آغاز صدور احکام جدید، بخشی از مطالبات این گروه در مسیر اجرا قرار گرفته است.
سازمان تأمین اجتماعی همچنین اعلام کرده است که چارچوب‌های اجرایی این احکام با همکاری کانون عالی بازنشستگان نهایی شده و عملیات فنی آن از روزهای گذشته آغاز شده است.
بر اساس مقررات، مستمری‌ها باید متناسب با هزینه‌های زندگی و با تصویب مراجع قانونی به‌روزرسانی شوند. با این حال، برخی گزارش‌ها از فشارهای مالی بر منابع سازمان نیز حکایت دارد.
بازنشستگان می‌توانند برای مشاهده احکام جدید و فیش حقوقی خود به سامانه خدمات غیرحضوری تأمین اجتماعی به نشانی es.tamin.ir مراجعه کنند.
اطلاعیه سازمان تامین اجتماعی
سازمان تامین اجتماعی در اطلاعیه‌ای اعلام کرد: «بازنشستگان و مستمری بگیران ضمن تبریک عید غدیر، به اطلاع می‌رساند هم‌اکنون خدمتگزاران شما در سازمان تأمین اجتماعی در حال انجام آخرین مراحل فنی مربوط به پیاده‌سازی و تست نهایی صدور احکام سال 1405 برای بیش از 5 میلیون و 200هزار نفر بازنشسته و مستمری‌بگیر هستند تا طبق وعده قبلی، احکام جدید -حداکثر- در ابتدای هفته قابل دریافت باشد و این موضوع نیز به صورت رسمی توسط روابط عمومی سازمان اطلاع‌رسانی خواهد شد.
هر ساله فرآیند صدور احکام در صندوق تامین اجتماعی طولانی‌تر از سایر صندوق‌های بازنشستگی بوده است.
تفاوت مقررات و مراجع مربوطه، تعداد بالا و طیف گسترده افراد تحت پوشش، تنوع شرایط و ضوابط قانونی احکام مشمولین، اعمال متناسب‌سازی، شخصی‌سازی احکام از جمله ویژگی‌هایی است که صدور احکام در صندوق تأمین اجتماعی را تبدیل به فرآیندی پیچیده، بی‌نظیر و زمان‌بر می‌نماید.»
ابهام در پرداخت حقوق خرداد بازنشستگان؛ سازمان تامین اجتماعی اطلاعیه صادر کرد
بازنشستگان و مستمری‌بگیران تأمین اجتماعی پس از گذشت دو ماه امیدوار بودند افزایش حقوق سال 1405 از خردادماه اعمال شود اما گزارش‌ها از تداوم پرداخت مستمری‌ها در خرداد ماه بر اساس احکام قبلی حکایت دارد. گفته می‌شود کمبود منابع مالی و برداشت بیش از 45 هزار میلیارد تومان از حساب‌های سازمان تأمین اجتماعی، اجرای افزایش حقوق را با ابهام مواجه کرده است.
بازنشستگان و مستمری‌بگیران سازمان تأمین اجتماعی همچنان در انتظار اعمال افزایش حقوق سال 1405 هستند؛ انتظاری که به نظر می‌رسد دست‌کم در خردادماه نیز به نتیجه نرسد.
بر اساس گزارش‌های منتشرشده، حقوق خرداد بازنشستگان احتمالاً همانند دو ماه نخست سال و بر مبنای احکام قبلی پرداخت خواهد شد و افزایش‌های مصوب هنوز در فیش‌های پرداختی اعمال نمی‌شود. شنیده ها حاکی از این است که حقوق ماه سوم سال هم همچون ماه های اول و دوم سال، به حساب آنها واریز خواهد شد.
اگرچه خبرها از نهایی شدن و بارگذاری احکام جدید حقوقی تا روزهای آینده حکایت دارد، اما مسئله اصلی به تأمین منابع مالی لازم برای اجرای این افزایش‌ها بازمی‌گردد. به گفته منابع آگاه، سازمان تأمین اجتماعی در هفته‌های اخیر با محدودیت‌های مالی قابل توجهی مواجه شده است.
در این میان، انتشار خبر برداشت بیش از 45 هزار میلیارد تومان از منابع سازمان تأمین اجتماعی در بانک رفاه از سوی بانک مرکزی ، نگرانی‌ها درباره توان مالی این سازمان برای پرداخت مستمری‌های افزایش‌یافته را تشدید کرده است. با وجود اینکه روز گذشته بانک مرکزی این مضووع را تکذیب کرد اما همچنان این نگرانی ها وجود دارد.
بر اساس این گزارش، این مبلغ در چارچوب بازپرداخت تسهیلاتی برداشت شده که پیش‌تر برای تأمین منابع مورد نیاز پرداخت حقوق و عیدی پایان سال 1404 دریافت شده بود. با این حال، کارشناسان معتقدند این اقدام می‌تواند فشار مضاعفی بر منابع مالی سازمان وارد کند.
در نتیجه، با وجود آماده‌سازی احکام جدید افزایش حقوق، احتمال دارد پرداخت مستمری خردادماه بدون اعمال افزایش سال جدید انجام شود و اجرای کامل احکام به ماه‌های آینده موکول شود.
با این حال، هنوز هیچ اطلاعیه رسمی درباره زمان دقیق اعمال افزایش حقوق و نحوه پرداخت معوقات احتمالی منتشر نشده و بازنشستگان در انتظار اعلام موضع نهایی سازمان تأمین اجتماعی هستند.
توضیحات سازمان تأمین اجتماعی در پی انتشار خبر برداشت 45 همت از حساب سازمان
سازمان تامین اجتماعی در خصوص اخبار منتشر شده مبنی بر برداشت بانک مرکزی از حساب تامین اجتماعی، خبر منتشر شده را صحیح ندانسته و توضیحاتی را ارائه می‌نماید:
بانک مرکزی همواره در مواقع کسری‌های ناشی از شرایط خاص و بحران، با تخصیص خط اعتباری با عاملیت بانک رفاه کارگران، از مساعدت به سازمان دریغ نکرده است و در سال گذشته با آغاز جنگ 12 روزه در خردادماه و جنگ رمضان در اسفند ماه 1404 و کاهش فعالیت یا تعطیلی واحدهای اقتصادی و شرایط خاص کشور و کاهش وصول حق بیمه، سازمان در دو مرحله از همکاری به هنگام بانک مرکزی بهره گرفت.
با وقوع جنگ 12 روزه، 30 همت کسری برای پرداخت حقوق خردادماه بازنشستگان با تخصیص 30 همت خط اعتباری تامین و مجموع ظرفیت خط اعتباری مورد استفاده سازمان به 45 همت رسید که تعامل و‌همکاری بانک مرکزی در استرداد مدیریت بانک رفاه کارگران با سازمان و استفاده از ظرفیت آن بانک در پرداخت حقوق بازنشستگان و ارائه تسهیلات قرض الحسنه و سایر خدمات به آن عزیزان در طول سال استمرار یافت.
با وقوع جنگ رمضان نیز، گرچه سازمان توانست پرداخت حقوق بیش از 5 میلیون نفر بازنشستگان، ازکارافتادگان و بازماندگان را در ایام جنگ از منابع خود تامین کند ولی منابع سازمان برای پرداخت عیدی بازنشستگان به مبلغ حدود 43 همت کافی نبود؛ در این مرحله نیز، در شدیدترین ایام جنگ 40 روزه، در جلسه مشترک دکتر میدری وزیر محترم تعاون کار و رفاه اجتماعی و دکتر سالاری مدیرعامل سازمان تامین اجتماعی با دکتر همتی رییس کل بانک مرکزی، ایشان با تخصیص 30 هزارمیلیارد تومان خط اعتباری جدید به سازمان با عاملیت بانک رفاه کارگران موافقت و دستور فوری صادر کردند و ظرف همان روز با کمک این منابع، 43 همت مجموع عیدی بازنشستگان واریز گردید.
سازمان تامین اجتماعی با توجه به تعهد و اهتمام نسبت به پرداخت کامل و حتی پیش از موعد تعهدات خود نظیر مستمری بیش از 5 میلیون نفر بازنشستگان، ازکارافتادگان، بازماندگان و مقرری بگیران بیمه بیکاری، تعهدات کوتاه مدت (از جمله مرخصی زایمان، مقرری بیمه بیکاری، حمایت های درمانی و ...)، پرداخت مطالبات مراکز درمانی طرف قرارداد و نیز عیدی پرداختی به بازنشستگان که با مصوبه هیات محترم وزیران، افزایش دوبرابری نسبت به مبلغ پیش‌بینی شده داشت، با همکاری و همدلی بانک مرکزی، سازمان برنامه و بودجه، وزارت اقتصاد اعم از خزانه داری کل کشور و سازمان خصوصی سازی، در شدیدترین روزهای جنگ نیز با کمترین وقفه و تاخیری از انجام تعهدات قانونی و پرداخت های خود نداشت.
دو فقره خط اعتباری مذکور شامل یک خط 45 همت مربوط به ایام جنگ 12 روزه و 30 همت مربوط به پرداخت عیدی در ایام جنگ رمضان، دارای دوره زمانی است و در پایان دوره باید تسویه یا تمدید شوند و با انقضای مدت 45 همت خط اعتباری مورد اشاره، طبق روال و فرایندکلی، تا قبل از فرایند تمدید، بانک عامل به بانک مرکزی بدهکار و مبلغ مذکور بعنوان اضافه برداشت بانک عامل از بانک مرکزی محسوب می گردد. در این خصوص، بانک رفاه به محض درخواست سازمان، 30 همت از 45 همت مذکور را تمدید و فرایند رسیدگی به درخواست سازمان برای 15 همت دیگر را نیز در دستور کار قرار داده است.
این سازمان ماهانه علاوه بر منابع درآمدی و نقدینگی حاصل از وصول حق بیمه که درآمد اصلی و غالب سازمان است، بخشی از فاصله درآمد/هزینه ماهانه خود را با استفاده از ابزارهای مالی از جمله تسهیلات بانکی جبران می‌کند و برای سال جاری با توجه به ضرورت بهره گیری از همه ظرفیت های سنتی و نوین در تامین منابع مالی مورد نیاز، استفاده از ظرفیت های متعددی نظیر توکنایز برای تهاتر آنی مطالبات با بدهی ها تا ظرفیت 70 همت، روش های اوراق گام، برات و سفته الکترونیک، گواهی اوراق سپرده با تضمین سازمان به اعتبار مطالبات معوق بیمه ای، وصول اوراق مالی و دارایی بابت رد دیون دولت و برخی روش های نوین طراحی شده، کاستی منابع مالی مورد نیاز خود را تامین می کند.
در پایان خاطر نشان می‌گردد؛ از سال گذشته تاکنون، همواره و طی مراحل متعددی از حمایت و تصمیمات به‌هنگام دکتر پزشکیان رییس جمهور محترم برخوردار بوده ایم. دکتر عارف معاون اول محترم رئیس جمهور که در بدو بروز هر مشکل، تاخیر احتمالی و نیاز به مساعدت‌های دولت، دلسوزانه و با اشراف و دغدغه مندی، سازمان را پشتیبانی نموده اند و در ایام عادی نیز پیگیر و مراقب روند صحیح امور سازمان بوده و هستند و علاوه بر این، سازمان همواره از پشتیبانی دغدغه مندانه وزیر بهره مند بوده است تا اختلال و توقفی در پایداری ارائه خدمات مالی، بیمه‌ای و درمانی به جمعیت حدودا پنجاه میلیون نفری تحت پوشش بویژه مستمری بگیران و بازنشستگان گرامی ایجاد نگردد.