خبرگزاری آریا - رئیس‌کل بانک مرکزی با تشریح آخرین وضعیت بازار ارز، تورم و نقدینگی، از تأمین 24.9 میلیارد دلار ارز از ابتدای سال خبر داد و گفت رشد نقدینگی در شهریورماه به 1.3 درصد رسیده است. همتی همچنین از افزایش 30 درصدی تأمین ارز دارو، برنامه اصلاح بانک‌های ناتراز و سیاست‌های جدید بانک مرکزی برای ایجاد ثبات در بازار ارز سخن گفت.
عبدالناصر همتی، رئیس‌کل بانک مرکزی، در یک گفت‌وگوی تلویزیونی با تشریح اقدامات این بانک در ماه‌های اخیر اظهار کرد: بانک مرکزی در حداقل شش ماه اول امسال، اگرچه اقداماتش به یکی دو ماه قبل از عید نیز برمی‌گردد، عمده کارهایی که انجام داده با هدف به نتیجه رساندن دو امر مهم بوده است؛ نخست اینکه بتوانیم تورم را کنترل کنیم که مهم‌ترین وظیفه بانک مرکزی است و دوم اینکه در شرایط خاصی که فشارها زیاد است، کالاهای اساسی، دارو، معیشت مردم و مواد اولیه کارخانجات را تأمین کنیم.
وی افزود: این دو مورد در واقع استراتژی اصلی بانک مرکزی در این مدت بوده و اقداماتی که انجام دادیم، خوشبختانه بخشی از آنها به نتیجه رسیده است؛ به‌خصوص در حوزه تورم.
همتی ادامه داد: بنابراین قبل از اینکه وارد بحث‌های ارزی بشوم، می‌خواهم درباره تورم توضیح بدهم. یکی از مسائلی که مهم است این است که ما باید رشد نقدینگی را کند کنیم و به‌تدریج کاهش دهیم.
رئیس‌کل بانک مرکزی گفت: خیلی‌ها در اوایل، بعد از جنگ 40 روزه و فشارهایی که شروع شد، از محاصره‌ها و تحریم‌ها صحبت از ابرتورم و ورود اقتصاد کشور به یک دوره تورم بالا می‌کردند.
وی افزود: تلاش جدی را همکاران من در بانک مرکزی انجام دادند تا بتوانیم این موضوع را کنترل کنیم. البته دولت نیز کمک کرد؛ به این معنا که خیلی به بانک مرکزی برای تأمین مالی خودش تکیه نکرد و ما نیز سعی کردیم کنترل‌های لازم را در نقدینگی ایجاد کنیم.
رشد نقدینگی کنترل شده است
همتی تصریح کرد: آن چیزی که اتفاق افتاد، به نظر من یکی از اتفاقات مهم بود. من اصلاً صحبت از تورم پایین نمی‌کنم؛ صحبت من این است که قرار بود تورم‌های سنگینی اتفاق بیفتد و یکی از اهداف آمریکا نیز همین بود؛ هدفی که هر روز تکرار می‌کنم و ترامپ و وزیر خزانه‌داری او نیز تکرار می‌کنند.
وی گفت: ماه گذشته، یعنی شهریور، رشد نقدینگی به 1.3 درصد رسیده است که رقم قابل توجهی برای رشد نقدینگی است.
رئیس‌کل بانک مرکزی افزود: اگر همین رشد نقدینگی را به صورت نقطه‌به‌نقطه ببینید، در شش ماه اول امسال از اوج خود فاصله گرفته و اکنون به 51 درصد رسیده است.
همتی اظهار کرد: ما یک هدف‌گذاری مهم برای رشد نقدینگی گذاشته‌ایم تا در ماه‌های آینده کنترل بیشتری روی آن داشته باشیم. طبیعی است وقتی بتوانیم رشد نقدینگی را کنترل کنیم، اثر آن را در تورم خواهیم دید.
وی ادامه داد: یکی از مؤلفه‌های مهم ایجاد تورم، در کنار دلایل مختلفی که در بخش عرضه و تقاضا وجود دارد، همین موضوع است. به خاطر التهابات و نقدینگی‌هایی که اضافه شده بود، میزان تقاضا افزایش پیدا کرده و فشار تقاضا بسیار زیاد شده بود.
همتی گفت: بنابراین تورم ماهانه ما کاهشی شد و روند ماه‌های گذشته را نشان می‌دهد. در سه ماه گذشته، یعنی تیر، مرداد و شهریور، می‌بینید که تقریباً نصف سه‌ماهه قبل بوده است. این موضوع کمک کرده که تورم متوقف و به سمت کاهش حرکت کند.
رئیس‌کل بانک مرکزی تصریح کرد: نمی‌خواهم بگویم که واقعاً شرایط خوب است. همه مردم می‌دانند تورم بالاست. مردم در کشور ما احساس خوبی از این موضوع ندارند. وقتی برای خرید به مغازه می‌روند و اقلام و لوازمی را که نیاز دارند تهیه می‌کنند، می‌بینند که تورم بالاست.
وی افزود: من درباره آن چیزی صحبت می‌کنم که می‌توانست اتفاق بیفتد و هدف آمریکا و اسرائیل بود؛ اینکه از عامل تورم برای فشار بر مردم استفاده کنند و ما را وارد یک دوره تورم‌های سنگین کنند. خوشبختانه این اتفاق نیفتاد و بانک مرکزی برنامه دارد و به دنبال کنترل نقدینگی است.
تأمین 24.9 میلیارد دلار ارز از ابتدای سال
همتی درباره تأثیر التهابات ارزی بر تورم نیز گفت: التهابات ارزی هم می‌تواند دوباره باعث تورم شود، ولی برای آن هم برنامه داریم که بتوانیم شتاب آن را کنترل کنیم.
وی در پاسخ به این موضوع که مردم می‌گویند کاهش تورم را در سفره خود احساس نمی‌کنند، اظهار کرد: من عرض کردم که شتاب تورم را گرفته‌ایم. نکته‌ای که می‌خواهم توضیح بدهم این است که وقتی می‌گوییم نرخ تورم کاهش پیدا می‌کند، معنایش این نیست که شتاب گرانی متوقف شده است.
رئیس‌کل بانک مرکزی افزود: آن شتابی که در واقع دنبال آن بودند تا ما وارد تورم‌های بالا بشویم، کاهش پیدا کرده است. بالاخره شرایط جنگی است.
همتی ادامه داد: ما در کنار اقداماتی که برای کنترل تورم انجام می‌دهیم، باید بقیه امور را هم به دنبال آن سر و سامان بدهیم که یکی از آنها مسئله ارز است.
وی درباره چشم‌انداز کنترل تورم اظهار کرد: تمام تلاش ما این است که فعلاً به میانگین بلندمدت و میان‌مدت خود برگردیم و به‌تدریج با کنترل بیشتر نقدینگی و ابزارهای مختلف سیاست پولی، این روند را ادامه دهیم.
رئیس‌کل بانک مرکزی درباره بانک‌های ناتراز نیز گفت: یکی از مسائل مهمی که داریم، خلق نقدینگی توسط بانک‌هاست که به‌طور جدی جلوی آن ایستاده‌ایم و جلوی بانک‌های ناتراز را می‌گیریم و به سرعت آنها را به سمت اصلاح می‌بریم.
وی افزود: هر بانکی را که بتوانیم اصلاح می‌کنیم و اگر نتوانیم، حتماً از صحنه فعالیت بانکی خارجش می‌کنیم و این یکی از مسائل مهم ماست.
همتی درباره تأمین ارز گفت: از ابتدای سال تا الان، یعنی تقریباً در نیمه مهرماه، 24.9 میلیارد دلار برای کشور تأمین ارز کرده‌ایم و کالا وارد کشور شده است.
وی ادامه داد: این رقم نسبت به مدت مشابه سال قبل که تا همین زمان در مجموع 28 میلیارد دلار بوده، 12 درصد کاهش تأمین ارز را نشان می‌دهد و آن 12 درصد هم بخشی در صنعت بوده است.
رئیس‌کل بانک مرکزی افزود: اما در کالاهای اساسی و دارو، در کالاهای اساسی اصلاً کاهش نداشتیم و در دارو تازه 30 درصد بیشتر تأمین ارز کرده‌ایم.
برنامه بانک مرکزی برای مدیریت بازار ارز
همتی با اشاره به سیاست‌های ارزی بانک مرکزی اظهار کرد: در همین جنگ اقتصادی، یکی از هدف‌گذاری‌های دشمن روی ارز است.
وی افزود: در ارتباط با ارز، خوشبختانه امسال روند تأمین ارز خیلی خوب بود. با اینکه این همه فشار روی کشور بود و با برنامه‌ای که ما همان اوایل سال ریختیم، اقدامات لازم را انجام دادیم.
رئیس‌کل بانک مرکزی گفت: مقادیر زیادی ارز را از طریق تراستیا و جاهای دیگر که فکر می‌کردیم شاید ناامن باشد، منتقل کردیم و به جاهای امن‌تر بردیم.
وی افزود: ما الان پشتوانه برای کارمان داریم و معیشت مردم، دارو و مواد اولیه کشور را تأمین می‌کنیم.
همتی درباره افزایش قیمت ارز نیز گفت: القای روانی و انتظارات منفی تورمی که ایجاد کردند، طبیعی است که وقتی انتظارات تورمی بالا می‌رود، همه به سراغ دارایی‌هایی بروند که بتوانند با آن احتمال کاهش یا افزایش تورم و احتمال پایین بودن درآمد ارزی کشور را پوشش دهند.
وی ادامه داد: همین موضوع باعث شد تقاضا در بازار بالا برود. فقط تقاضای کالا نیست؛ چون کالایی که ما داریم روزانه تأمین می‌کنیم، آن التهابی که در بازار ایجاد شد باعث شد قیمت‌ها به ارقام فعلی برسد.
رئیس‌کل بانک مرکزی درباره عرضه ارز نیز اظهار کرد: ما اعلام کردیم که در این طرح، 10 هزار دلار خواهد بود.
وی افزود: ما گفتیم دو میلیارد دلار می‌خواهیم عرضه کنیم و در مرحله اول هم یک میلیارد دلار بانک مرکزی خواست نشان دهد که توان مدیریت بازار ارز را دارد و این میزان ارز را تأمین کرد.
همتی درباره تعیین سقف 10 هزار دلار گفت: اولاً 10 هزار سقف آن است، چون طبق قانون، در بحث قاچاق و اینها، هیچ‌کس بیشتر از 10 هزار دلار نمی‌تواند داشته باشد.
وی افزود: ما می‌خواهیم تقاضاها و نیازهای مردم را در بازار رسمی تأمین کنیم. مردم نروند در کوچه‌پس‌کوچه‌ها و با کیسه‌های مشکی ارز بخرند و ببرند.
رئیس‌کل بانک مرکزی ادامه داد: اگر واقعاً مردم نیاز دارند، تأمین کنیم. اگر فکر می‌کنند با خرید ارز می‌توانند نگرانی‌شان را رفع کنند، ما نگرانی‌شان را رفع می‌کنیم.
همتی با اشاره به اختیارات بانک مرکزی برای مدیریت بازار ارز اظهار کرد: بانک مرکزی در شرایطی که نوسانات شدید شود، مجاز است و این اختیار را دارد که مداخله کند. یک زمان‌هایی لازم می‌شود ورود کند و بخرد و یک زمان‌هایی لازم می‌شود ورود کند و بفروشد. هدف ما مدیریت نوسان است؛ یعنی هدف بانک مرکزی ثبات است.
وی تصریح کرد: نمی‌خواهیم بگذاریم نااطمینانی سیاسی یا ناآرامی‌هایی که ناشی از تبلیغ سوء دشمنان است، تبدیل به ناترازی اقتصادی یا نااطمینانی اقتصادی بلندمدت شود.
رئیس‌کل بانک مرکزی گفت: از روزی که ما ورود کردیم، بازار مقاومت کرد، ولی الان دو، سه روز است که به یک ثبات نسبی رسیده است.
همتی تأکید کرد: البته این ثبات نسبی به این مفهوم نیست که ما کف‌سازی کرده‌ایم؛ چون بعضی‌ها می‌گویند بانک مرکزی آمده و کف‌سازی کرده است.