خبرگزاری آریا - برگزاری نمایشگاهها در کلانشهرهایی چون قم، فراتر از یک رویداد فرهنگی-اقتصادی، آزمون سنجش توان مدیریتی، شایستگی فنی و اولویتبندیهای راهبردی دستگاه اجرایی است.
به گزارش خبرگزاری آریا از قم، زمانی که یک سازمان شهری مسئولیت برگزاری رویدادی را بر عهده میگیرد، انتظار میرود که با تکیه بر دانش تخصصی، استانداردهای بینالمللی و نگاه کارشناسی، بستری برای رونق اقتصادی، معرفی ظرفیتهای واقعی تولید و ایجاد نشاط اجتماعی فراهم آورد.
آنچه در این روزها در نمایشگاه سازمان ساماندهی مشاغل شهری و فرآوردههای کشاورزی شهرداری قم مشاهده میشود، نه تنها نشاندهنده شکست در اجرای صحیح یک پروژه استراتژیک است بلکه به مثابهی نمونه بارز «تخصیص منابع بدون پشتوانه تخصصی» و «تبدیل وظیفه به نمایشی برای گزارشسازی اداری» است.
این رویداد، با وجود پتانسیل بالای شهر قم در حوزه صنایع دستی و مشاغل خانگی، به جای آنکه ویترینی از توانمندیهای مردمی باشد، به مصداقی از ضعف در حکمرانی شهری، غفلت از استانداردهای HSE (بهداشت، ایمنی و محیط زیست) و نادیده گرفتن فرهنگ عمومی و بیبرنامگی در توانمندسازی واقعی بانوان تبدیل شده است.
نخستین و شاید مهمترین ضعف این نمایشگاه، اطلاعرسانی بسیار ضعیف آن است و در شرایطی که ابزارهای متنوع تبلیغات محیطی و فضای مجازی در اختیار متولیان قرار دارد، نه جذب غرفهداران به شکل مطلوب انجام شده و نه شهروندان از برگزاری این رویداد آگاهی کافی پیدا کردهاند.
نبود تبلیغات مؤثر در سطح شهر و فضای مجازی، موجب شده نمایشگاهی که میتوانست با استقبال بیشتری مواجه شود، در سکوت خبری و با متراژی حداقلی برگزار گردد.
وضعیث نگرانکننده ایمنی و الزامات HSE
در حوزه ایمنی و الزامات HSE نیز وضعیت نگرانکننده است و عدم استقرار نیروهای آتشنشانی و اورژانس، فقدان تمهیدات حفاظتی لازم و بیتوجهی به استانداردهای ایمنی، امنیت غرفهداران و بازدیدکنندگان را با چالش جدی مواجه کرده است.
در هر رویداد عمومی، تأمین ایمنی باید در اولویت نخست قرار گیرد؛ موضوعی که در این نمایشگاه کمتر مورد توجه قرار گرفته است.
ضعف در نورپردازی نیز از دیگر مشکلات مشهود این رویداد است و نور نامناسب نهتنها از جذابیت بصری نمایشگاه کاسته، بلکه بر کیفیت عرضه محصولات و تجربه بازدیدکنندگان نیز تأثیر منفی گذاشته است.
از سوی دیگر، نبود نظارت بهداشتی کافی و همچنین فقدان کنترل بر قیمت کالاهای عرضهشده، پرسشهای جدی را درباره نحوه مدیریت این نمایشگاه ایجاد کرده است و حضور نهادهای نظارتی مرتبط میتوانست از بروز بسیاری از این مشکلات جلوگیری کند.
در بخش فرهنگی نیز کمتوجهی به موضوعات مرتبط با عفاف و حجاب و سایر ملاحظات فرهنگی همچون نبود اتاق پرو برای بانوان قابل تأمل است. نمایشگاههای عمومی علاوه بر کارکرد اقتصادی، دارای ابعاد فرهنگی و اجتماعی نیز هستند و انتظار میرود این موضوعات مورد توجه جدی برگزارکنندگان قرار گیرد.
همچنین عدم هماهنگی مؤثر با اتاق اصناف و نبود بازرسان و کارشناسان تخصصی مورد نیاز در محل نمایشگاه، یکی دیگر از نقاط ضعف این رویداد محسوب میشود. برگزاری نمایشگاه بدون بهرهگیری از ظرفیت نهادهای تخصصی و نظارتی، نتیجهای جز کاهش کیفیت و افزایش نارضایتیها نخواهد داشت.
از غدیر و محرم تا یک موضوع کماثر؛ فرصتسوزی فرهنگی در قم
در بعد محتوایی نیز جای انتقاد فراوان وجود دارد و در شرایطی که جامعه درشرایط آتشبس شکننده جنگی و در آستانه مناسبتهای مهم مذهبی و فرهنگی همچون عید سعید غدیر یا ایام محرم قرار دارد، انتظار میرفت ظرفیت نمایشگاهی شهر در راستای ترویج فرهنگ دینی و ارزشهای مذهبی و مقاومتی به کار گرفته شود اما انتخاب موضوعی سطحی و کماثر، فرصت ارزشمندی را از مدیران شهری گرفته است.
فضاسازی نامناسب، بستر خاکی و وجود سنگریزه در محوطه نمایشگاه نیز تصویری غیرحرفهای از این رویداد ارائه کرده است و نمایشگاهی که قرار است ویترین توانمندیها باشد، در محیطی فاقد حداقل استانداردهای لازم برگزار شده است.
نه صنایع خلاق، نه استاندارد نمایشگاهی؛ فقط گزارش عملکرد
نکته قابل تأمل دیگر آن است که در این نمایشگاه محصولاتی تحت عنوان صنایع دستی، مشاغل خانگی و صنایع خلاق عرضه میشوند، در حالی که نشانهای از هماهنگی و اخذ مجوزهای لازم از اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان و کارهای فاخر صنایعدستی مشاهده نمیشود.
همچنین آنچه به عنوان «صنایع خلاق» معرفی شده، در عمل فاصله قابل توجهی با تعریف واقعی این حوزه و استانداردهای ستاد فناوریهای نرم معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری و وزارت علوم دارد و مصادیق شاخص صنایع خلاق در نمایشگاه به چشم نمیخورد.
شهرداری با هیچکدام از مراکز نوآوری صنایع خلاق استان هم ارتباطی در این خصوص برقرار نکرده و هیچیک از استارتاپهای دارای مجوز صنایع خلاق استان در این غرفهها دیده نمیشوند و حتی بدلیل عدم حمایت و سنگاندازی، موکب شبکه نوآوران دینی پس از چندین هفته فعالیت ارزشمند،همزمان با دومین روز این بازارچه به کارش پایان داد.
نمایشگاهی برای گزارش کار، نه برای مردم
مجموع این موارد نشان میدهد که اجرای این نمایشگاه بیش از آنکه مبتنی بر تخصص، برنامهریزی و نگاه کارشناسی باشد، با رویکردی صرفاً اجرایی و برای ارائه یک گزارش عملکرد انجام شده است. ضعفهای متعدد در حوزه محتوا، ایمنی، تبلیغات، نظارت و فضاسازی به خوبی گواه آن است که در فرآیند برنامهریزی و اجرای این رویداد از ظرفیت متولیان و متخصصان حرفهای امور نمایشگاهی بهرهگیری نشده است.
نمایشگاهی که میتوانست فرصتی برای معرفی توانمندیها و ایجاد رونق اقتصادی باشد، به دلیل نبود مدیریت تخصصی، به نمونهای از یک رویداد کماثر و فاقد استانداردهای لازم تبدیل شده است و نبود مدیریت صحیح موجب شده تا مردم و غرفهدارانی که هر شب در موکب "ایران من، جان من" پای ایران عزیز و اسلامیشان بودند نیز بدلیل عدم مدیریت و ارتباط صحیح، از این محل کنار بکشند.
گزارش از: محمدرضا قربانزاده؛ روزنامهنگار و فعال رسانه