خبرگزاری آریا - معاون نظارت بر بورسها و ناشران سازمان بورس و اوراق بهادار با تاکید بر تفاوتهای ماهوی بازار سرمایه و بازار مسکن گفت: تامین مالی پایدار بخش مسکن نیازمند طراحی ابزارهای متناسب با ویژگیهای این بازار، توجه به نقدشوندگی و بازارگردانی و هماهنگی میان دولت، بخش تعاون و بازار سرمایه است.
به گزارش خبرگزاری آریا حمید یاری در نشستی با عنوان «آینده اقتصاد و تامین مالی صنعت ساختمان؛ از سیاستگذاری تا سرمایهگذاری و تعاونسازی» در همایش آینده صنعت ساختمان اظهار کرد: بازار سرمایه ذاتاً نقدشونده و تا حد زیادی کوتاهمدت است، در حالی که بازار مسکن، بازاری ناهمگن، پراکنده و بلندمدت است و این تفاوتها باید هنگام اتصال دو بازار مورد توجه قرار گیرد.
وی افزود: سرمایهگذار در بازار سرمایه همواره امکان خروج و نقدشوندگی سرمایه را مدنظر قرار میدهد و تجربه سال 1399 و شکلگیری صفهای فروش، اهمیت این موضوع را به خوبی نشان داد.
چرخههای رکود و رونق مسکن
یاری با اشاره به چرخههای رکود و رونق بازار مسکن گفت: این بازار در دورههایی حدود 12 تا 16 فصل وارد رکود میشود و دورههای رونق آن نیز حدود 6 تا 8 فصل ادامه دارد؛ بنابراین این ویژگی باید در طراحی ابزارهای تامین مالی مورد توجه قرار گیرد.
تجربه صندوقهای زمین و ساختمان
معاون سازمان بورس با اشاره به تجربه صندوقهای زمین و ساختمان اظهار کرد: در سال 1397 حدود چهار صندوق در این حوزه وجود داشت، اما با وجود توجیهپذیری این ابزار، صندوقها نتوانستند به مقیاس مورد انتظار برسند.
وی یکی از دلایل این مسئله را انتقال بخش قابل توجهی از ریسکها به سرمایهگذار دانست و افزود: ریسک تامین زمین، اخذ مجوز و سرمایهگذاری از جمله ریسکهایی بود که به سرمایهگذار منتقل شد و در نتیجه برخی پروژهها حتی پس از 10 سال نیز به پایان نرسیدهاند.
یاری تاکید کرد: در طراحی ابزارهای جدید باید نحوه توزیع ریسک میان سرمایهگذار، سازنده و سایر ارکان پروژه مورد بازنگری قرار گیرد.
تورم و کاهش جذابیت ابزارهای مالی
وی با اشاره به ابزارهای صکوک اسلامی گفت: ناشران بخش مسکن استقبال چندانی از این ابزارها ندارند که یکی از دلایل آن، محدود بودن پروژههای متنوع و بلندمدت بودن پروژههای مسکن است.
یاری با اشاره به انتشار هزار میلیارد تومان اوراق رهن مسکن در سال 1399 افزود: استقبال از این اوراق بعد از سال 99 چندان قابل توجهی با توجه تغییرات نرخ وجود نداشت. پس یا دولت باید ورود کند یا نرخ ها واقعی شوند.
وی تاکید کرد: برای هدایت منابع به سمت فعالیتهای مولد، مهار تورم ضروری است؛ زیرا در شرایط تورمی، نرخهای پایین جذابیت لازم را برای سرمایهگذار ایجاد نمیکند.
نقدشوندگی؛ شرط موفقیت ابزارهای مسکن
معاون سازمان بورس با تاکید بر ضرورت بازارگردانی گفت: در طراحی ابزارهای تامین مالی مسکن باید امکان نقدشوندگی به شکل جدی مورد توجه قرار گیرد و حل این موضوع میتواند به افزایش استقبال از ابزارهای مرتبط با بازار ملک کمک کند.
وی افزود: ملک و طلا از داراییهای مورد توجه مردم ایران هستند و تجربه فعال شدن ظرفیت سرمایهگذاری در طلا از طریق صندوقها میتواند برای طراحی ابزارهای مناسب در حوزه مسکن نیز مورد استفاده قرار گیرد.
ضرورت استفاده از مجموعه ابزارها
یاری با بیان اینکه تامین مالی بخش مسکن با یک ابزار امکانپذیر نیست، گفت: بازار سرمایه ابزارهای متنوعی در اختیار دارد و باید از مجموعهای از ابزارهای متناسب با ویژگیهای بازار مسکن استفاده کرد.
وی خاطرنشان کرد: بازار مسکن با حدود 300 صنعت ارتباط مستقیم و غیرمستقیم دارد و یکی از بخشهای پیشران اقتصاد است؛ بنابراین تامین مالی چنین بازار بزرگی نمیتواند صرفاً به یک ابزار مالی محدود شود.
معاون نظارت بر بورسها و ناشران سازمان بورس در پایان تاکید کرد: برای توسعه تامین مالی مسکن باید نگاه یکپارچهای میان دولت، بخش تعاون و بازار سرمایه شکل گیرد تا ظرفیتهای بازار سرمایه برای تامین مالی پایدار و گسترده این بخش فعال شود.