خبرگزاری آریا - بیش از 20 هزار زندانی جرائم غیرعمد در کشور در انتظار دریافت کمک برای آزادی هستند؛ اما پشت این عدد، پرونده‌هایی با شرایط متفاوت قرار دارد؛ از جوان 18 ساله‌ای که با 14 سکه مهریه زندانی است تا پیرمرد 97 ساله، از محکومیت معادل سه کیلو طلای 18 عیار تا پرونده‌ای با 146 شاکی که هر کدام روایت متفاوتی از گرفتار شدن در زندان دارند.
در حال حاضر 20 هزار و 640 زندانی جرائم غیرعمد در کشور پشت نوبت دریافت کمک قرار دارند و درخواست آزادی آنان در ستاد دیه ثبت شده است.
از این تعداد، 16 هزار و 428 نفر دارای محکومیت‌های مالی هستند که بدهی آنان مربوط به موضوعاتی مانند هزینه‌های معاش، درمان، مسکن، پول پیش خانه، اجاره‌بها و هزینه‌های بیماری خود یا اعضای خانواده است.همچنین 4 هزار و 43 نفر از این زندانیان بدهکار مهریه و نفقه و 169 نفر نیز مربوط به بدهی‌های ناشی از حوادث غیرعمد و کارگاهی هستند.
استان تهران با 2 هزار و 845 زندانی جرائم غیرعمد، بیشترین تعداد زندانیان متقاضی دریافت کمک را دارد و پس از آن استان‌های اصفهان، خراسان رضوی، فارس و آذربایجان شرقی قرار دارند که هر کدام بیش از هزار زندانی جرائم غیرعمد در انتظار کمک دارند.
آمارهای ارائه‌شده از سوی ستاد دیه کشور، تنها تصویری از تعداد زندانیان و میزان بدهی آنها نیست؛ در میان این آمار، پرونده‌هایی با شرایط متفاوت دیده می‌شود؛ از جوان 18 ساله‌ای که با محکومیت مهریه در زندان است تا زندانی 97 ساله، و از پرونده‌های چندصد سکه‌ای مهریه تا پرونده‌ای با 146 شاکی.
تقابل نسل‌های در بند؛ از جوان 18ساله تا پیرمرد 97 ساله
بر اساس آمار ستاد دیه کشور، جوان‌ترین زندانی معرفی‌شده 18 ساله و اهل استان فارس است که با محکومیت مهریه معادل 14 سکه در زندان به سر می‌برد.
در سوی دیگر این جدول، پیرترین زندانی 97 ساله و اهل استان لرستان است که به دلیل محکومیت مالی در زندان حضور دارد. میزان محکومیت مالی این فرد یک میلیارد تومان اعلام شده است.
سه کیلو طلا؛ سنگین‌ترین محکومیت مالی
در میان پرونده‌های مالی نیز ارقام قابل توجهی به چشم می‌خورد. بر اساس آمار ارائه‌شده، بیشترین میزان محکومیت مربوط به یک محکوم مالی در استان فارس، معادل سه کیلوگرم طلای 18 عیار اعلام شده است.
این در حالی است که در پرونده‌های مهریه، بیشترین میزان محکومیت ثبت‌شده مربوط به یک زندانی در استان گلستان با 6360 سکه بوده که مربوط به یک جراح عمومی است.
146 شاکی در یک پرونده
یکی دیگر از موارد متفاوت در آمار ستاد دیه، تعداد شاکیان یک پرونده است. بر اساس این آمار، بیشترین تعداد شاکی مربوط به یک پرونده در استان آذربایجان شرقی است که 146 شاکی دارد و نوع محکومیت آن مالی اعلام شده است.
تفاوت چشمگیر در سن زندانیان، نوع محکومیت، میزان بدهی و تعداد شاکیان، نشان می‌دهد پرونده‌هایی که برای آزادی آنها نیازمند کمک خیرین هستند، شرایط یکسانی ندارند.
از 14 سکه مهریه برای یک زندانی 18 ساله تا 636 سکه در یک پرونده دیگر، از محکومیت معادل سه کیلوگرم طلای 18 عیار تا پرونده‌ای با 146 شاکی؛ هر یک از این اعداد، پشت خود داستانی از یک پرونده و خانواده‌ای را دارد که آزادی یک عضو آن می‌تواند سرنوشت متفاوتی برایشان رقم بزند.
در این میان، کمک‌های خیرین و مشارکت نیکوکاران، یکی از مسیرهایی است که برای تأمین بدهی و فراهم کردن زمینه آزادی زندانیان واجد شرایط مورد استفاده قرار می‌گیرد.
کمک یک زندانی برای آزادی 6 زندانی دیگر!
در کنار حمایت‌های معمول ستاد دیه و کمک‌های خیرین، برخی پرونده‌ها با مساعدت‌های ویژه و گاه قابل توجه نیکوکاران به آزادی زندانیان منجر شده است.
بر اساس توضیحات ارائه‌شده از سوی ستاد دیه کشور، در یکی از این موارد، یک خیر برای آزادی یک زندانی مبلغ 250 میلیون تومان پرداخت کرده است.
در این پرونده، فردی با خالکوبی‌های خاص و گردنبندهای عجیب که پیش‌تر خودش هم به دلیل ارتکاب جرم عمدی در زندان قزلحصار تحمل حبس کرده، با پرداخت 250میلیون تومان زمینه آزادی 6زندانی را فراهم کرده بود.
نکته جالب در این زمینه شرط این فرد برای زندانیانی بود که مشمول این مساعدت می‌شدند این بوده که همه آنها باید مقید و متلزم به نماز خواندن باشند.
نیّتی که باعث کمک ماهانه به ستاد دیه شد
در نمونه‌ای دیگر، یکی از خیرین با هدف فراهم شدن شرایط آزادی یک زندانی، برای پرداخت بدهی وی مساعدت کرده است و این حمایت در فرآیند آزادی زندانی مورد استفاده قرار گرفته است.
در این پرونده، یک دانشجو با نیت شفای مادرش که به دلیل سکته، در کما به سر می‌برد، مبلغی را برای آزادی یک زندانی پرداخت کرد و خوشبختانه با عنایت خدا مادر این دانشجو مدتی بعد از کما خارج شد و سلامت خود را به دست آورد.
این دانشجو پس از این ماجرا، همچنان ماهانه مبلغی را برای کمک به آزادی زندانیان نیازمند غیرعمد به حساب ستاد دیه واریز میکند.
کمک به آزادی زندانی نیازمند با هزینه سفر کربلا
زن جوانی که قصد سفر زیارتی به کربلا را داشته، هزینه سفر خود را برای کمک به آزادی زندانیان غیرعمد به ستاد دیه پرداخت میکند و از سفر به عتبات عالیات صرفنظر میکند.
مدتی بعد، این زن به همراه همسرش که ابتدا با پرداخت هزینه سفر به کربلا برای کمک به آزادی زندانیان مخالف بود، به ستاد دیه مراجعه میکند تا شوهرش هم شخصاً برای کمک به آزادی زندانیان نیازمند، هزینه‌ای را پرداخت کند.
این مرد در پاسخ به سوالی درباره تغییر نظرش از مخالفت اولیه تا مراجعه برای کمک به آزادی زندانی گفت: ابتدا با اینکه همسرم هزینه سفرش را به این کار اختصاص دهد مخالف بودم؛ مدتی بعد در خواب دیدم که برای زیارت به کربلا رفته‌ام اما هرچه تلاش می‌کنم موفق نمی‌شوم وارد حرم امام حسین علیه‌السلام شوم و در همان لحظه همسرم به راحتی و با چهره‌ای خندان وارد حرم شد. همانجا متوجه شدم که علت این اتفاق مخالفت با هزینه کردن برای کمک به آزادی زندانیان بوده است. حالا به ستاد دیه آمده‌ام تا خودم هم در این کار خیر سهیم شوم.
این نمونه‌ها نشان می‌دهد که در کنار سازوکارهای معمول کمک به آزادی زندانیان جرایم غیرعمد، مساعدت‌های خاص خیرین در پرونده‌های سنگین و دشوار نیز می‌تواند نقش تعیین‌کننده‌ای در بازگشت افراد به خانواده داشته باشد.
ستاد دیه کشور با تمرکز بر آزادی زندانیان جرایم غیرعمد و محکومان مالی واجد شرایط، از ظرفیت کمک‌های مردمی و خیرین برای تأمین بدهی و فراهم کردن زمینه آزادی این افراد استفاده میکند.