خبرگزاری آریا - با نزدیک شدن به روزهای سرد سال، هشدارها درباره افزایش خطر مسمومیت با گاز منوکسیدکربن جدی‌تر شده است؛ آماری که از صدها قربانی در نیمه دوم سال گذشته حکایت دارد و در ماه‌های ابتدایی امسال نیز روندی نگران‌کننده داشته است. پزشکی قانونی با اشاره به یک حادثه مرگبار، مهم‌ترین نکات پیشگیری از گازگرفتگی را تشریح کرد.
در نیمه دوم هر سال به دلیل سرد شدن هوا و لزوم استفاده از وسایل گرمایشی، با افزایش آمار تلفات مسمومیت با گاز منوکسیدکربن مواجه هستیم. عمده این مرگ‌ها بر اثر بی‌احتیاطی و یا بی‌توجهی به شیوه درست نصب و به‌کارگیری سیستم‌های گرمایشی اتفاق می افتد؛ در حالیکه با کمی دقت و توجه به توصیه‌ها بسیاری از این مرگ‌ها قابل پیشگیری است.
مرگ 556 نفر در نیمه دوم سال گذشته
آمارهای سازمان پزشکی قانونی کشور نشان می‌دهد؛ در سال گذشته 830 نفر بر اثر مسمومیت با گاز منوکسیدکربن در کشور جان خود را از دست دادند که از این تعداد 556 فوتی، تنها مربوط به نیمه دوم سال است.
آمار جانباختگان گاز گرفتگی در نیمه دوم سال گذشته، 67 درصد از تلفات گاز گرفتگی کل سال بوده که بیشترین آن 149 فوتی در ماه بهمن ثبت شده است.
بر اساس این گزارش، آمار مسمومیت با گاز منوکسید کربن در شش ماهه دوم سال گذشته در مقایسه با مدت مشابه سال قبل از آن کاهش 10.6 درصدی را نشان می‌دهد که امید است این کاهش، در نیمه دوم سال جاری نیز تکرار شود.
کاهش آمار تلفات مسمومیت با گاز در نیمه دوم سال گذشته در حالی ثبت شده که متأسفانه در پنج ماهه نخست سال جاری با افزایش این آمار مواجه بوده‌ایم. در این پنج ماه، 261 نفر بر اثر گازگرفتگی جان خود را از دست دادند که نسبت به مدت مشابه سال قبل 5.2 درصد افزایش یافته است.
سازمان پزشکی قانونی در آستانه ورود به روزهای سرد سال که بر پایه آمارها با بیشترین میزان مسمومیت با گاز منوکسید کربن مواجه هستیم، از هموطنان عزیز درخواست می‌کند تا با رعایت نکات ایمنی و توصیه های ارائه شده مانع از وقوع مخاطرات جانی و حوادث تلخ برای خود و عزیزانشان شوند.
چگونه از مسمومیت با گاز منوکسیدکربن پیشگیری کنیم؟
مریم اخگری رئیس گروه کنترل و تضمین کیفیت دفتر امور آزمایشگاهی سازمان پزشکی قانونی کشور، با تاکید بر اینکه استفاده از بخاری‌های فاقد دودکش در فضای بسته و یا بخاری‌های غیراستاندارد از عمده دلایل مرگ با گاز منوکسیدکربن است، گفت: در یکی از پرونده‌ها که مربوط به مسمومیت با گاز بود و به پزشکی قانونی ارجاع شد، اعضای یک خانواده 11 نفره بر اثر گاز گرفتگی جان خود را از دست دادند.
وی ادامه داد: در این حادثه اعضای خانواده در خانه پدربزرگ خوابیده بودند که متأسفانه به دلیل نامناسب بودن دودکش بخاری موجود در خانه و عدم خروج گاز، همه 11 نفر از پیرمرد 90 ساله تا کودک نه ماهه جان خود را از دست داده بودند.
اخگری با تأکید دوباره بر لزوم کنترل وسایل گرمایشی و اطمینان از سلامت آن‌ها، خاطرنشان کرد: اگر غلظت گاز مونوکسید کربن در محیط زیاد باشد در مدت زمان خیلی کوتاهی موجب مسمومیت و مرگ افراد خواهد شد، بنابراین از هموطنان درخواست می‌کنیم به توصیه‌ها توجه کافی داشته باشند.
عضو هیات علمی سازمان در خصوص راه‌های پیشگیری از مسمومیت با گاز منوکسیدکربن نیز گفت: بهترین راهکار برای پیشگیری از بروز مسمومیت با این گاز وجود جریان کافی هوا در محیط است. اگر در محیطی از وسیله گرمایشی استفاده می‌کنیم، حتما باید جریان هوای کافی در آن فضا وجود داشته باشد.
وی تصریح کرد: روشن کردن گاز پیک نیکی و منقل در وسایل نقلیه سنگین یا در ساختمان‌های نیمه کاره و استفاده از بخاری‌های بدون دودکش که فاقد سنسور حساس به گاز منوکسیدکربن هستند به ویژه در فضاهای کوچک که فاقد تهویه مناسب هستند از جمله مواردی است که می‌تواند منجر به بروز مسمومیت با این گاز کشنده شود.
متخصص سم‌شناسی سازمان، استفاده از وسایل گرمایشی استاندارد، کنترل و رفع انسداد منافذ مسیر دودکش قبل از راه‌اندازی بخاری، شومینه و سایر وسایل گرمایشی را بهترین راه پیشگیری از بروز مسمومیت با گاز منوکسید کربن عنوان و خاطرنشان کرد: دقت و توجه به داغ بودن دودکش روشی برای آزمایش کارکرد مناسب دودکش است. اگر لوله دودکش بخاری سرد است دلیل آن خارج نشدن محصولات احتراق و گازهای سمی از دودکش است؛ در این صورت باید ضمن رفع نقص، به‌طور موقت با بازکردن قسمتی از در یا پنجره به تهویه هوا و خروج گازهای سمی از محیط کمک کنید.
اخگری اظهار کرد: در صورت استفاده از وسایل گرمایشی مانند بخاری و شومینه، نباید تمامی روزنه‌های جریان هوا در منزل و به ویژه اتاق خواب مسدود شود. همچنین از نصب آبگرمکن در حمام و روشن کردن شعله‌های اجاق گاز در آشپزخانه برای گرم نگه داشتن محیط داخل خانه، جدا خودداری شود.