خبرگزاری آریا - عضو کمیسیون ویژه حمایت از تولید و نظارت بر اجرای سیاست‌های کلی اصل 44 قانون اساسی با تأکید بر ضرورت بازتعریف نگاه ایران به افغانستان، گفت: افغانستان به سرعت در حال پوست‌اندازی و برنامه‌ریزی برای آینده است و ایران باید هوشمندانه و پررنگ سهم و نقش خود را در راهبرد اقتصادی افغانستان مشخص و جایگاه خود را ارتقا دهد.
به گزارش خبرگزاری آریا، زینب قیصری با اشاره به اهداف کمیسیون ویژه حمایت از تولید و نظارت بر اجرای سیاست‌های کلی اصل 44 قانون اساسی در سفر به کشور دوست و همسایه افغانستان، گفت: این سفر با هدف شناخت ظرفیت‌های فعلی کشور افغانستان انجام شد؛ چراکه این کشور به دلیل همسایگی و ظرفیت‌های اقتصادی قابل توجه، از اهمیت ویژه‌ای برای جمهوری اسلامی ایران برخوردار است و در دهه‌های گذشته نیز یکی از کشورهای هدف ما برای صادرات بوده است.
افغانستان به سرعت در حال پوست‌اندازی و برنامه‌ریزی برای آینده است
عضو کمیسیون ویژه حمایت از تولید و نظارت بر اجرای سیاست‌های کلی اصل 44 قانون اساسی در مجلس افزود: در بازدیدهایی که داشتیم، آنچه بیش از همه برای ما جلب توجه می‌کرد این بود که افغانستان به سرعت در حال پوست‌اندازی و در واقع برنامه‌ریزی برای آینده خود و اجرای برنامه‌های کوتاه‌مدت و بلندمدت است. به نظر می‌رسد ایران در اینجا باید بسیار هوشمندانه و پررنگ حضور داشته باشد و سهم و نقش خود را در راهبرد اقتصادی افغانستان مشخص کند و به نوعی جایگاه خود را ارتقا دهد.
نماینده مردم تهران، اسلامشهر، پردیس، ری و شمیرانات در مجلس با بیان اینکه کشورهای متعددی در روابط جدید افغانستان حضور دارند، اظهار کرد: همینجا در هتلی که ما مستقر هستیم، مرتباً هیئت‌های خارجی از کشورهای نزدیک و دور در رفت‌وآمد هستند؛ بنابراین چیزی که ما فکر می‌کنیم باید تغییر کند، نگاه ما به افغانستان است.
افغانستان را از «کشور هدف» به «کشوری با منافع مشترک» تبدیل کنیم
قیصری تصریح کرد: در وهله نخست باید افغانستان را از یک کشور هدف، به کشوری با منافع مشترک تبدیل کنیم؛ یعنی در عرصه صنعت و اقتصاد به سمت تولید مشترک و بازار مشترک حرکت کنیم و منافع مشترکی را برای دو کشور ترسیم کنیم.
وی با اشاره به نشست‌های برگزارشده با مسئولان و فعالان اقتصادی افغانستان، گفت: افغانستان محصولاتی دارد که عمدتاً خام هستند و در جلسات متعددی که با وزیر صنعت افغانستان، آقای عزیزی، اتاق صنعت و معدن افغانستان، سرمایه‌گذاران و تولیدکنندگان این کشور داشتیم، مشخص شد که نگاه آنها عبور از خام‌فروشی و حرکت به سمت تکمیل زنجیره ارزش است. از این رو افغانستان مواد اولیه را در اختیار دارد و ایران نیز کشوری صاحب تکنولوژی، فناوری و خدمات است و می‌تواند از این حیث به افغانستان کمک کند.
حل مشکل لجستیک و حمل‌ونقل، زمینه‌ساز سرمایه‌گذاری مشترک است
وی یکی از موضوعات مطرح‌شده در این نشست‌ها را بحث لجستیک و حمل‌ونقل عنوان کرد و گفت: این موضوع یکی از مشکلات عمده افغانستان است و اگر بتوانیم آن را مرتفع کنیم، فضا برای شکل‌گیری سرمایه‌گذاری‌ها نیز تسهیل خواهد شد. طبیعتاً افغانستان دیگر صرفاً آن کشور 40 میلیونی که جامعه و مقصد هدف ما بود نیست، بلکه امروز باید سکوی ما به سمت آسیای مرکزی باشد.
وی تأکید کرد: همان‌طور که باید برای دو کشور منافع مشترک تعریف کنیم، آنها از ما تقاضا دارند از مسیر چابهار راهشان را به آب‌های آزاد باز کنیم و ما نیز می‌توانیم از طریق افغانستان فشار تحریم‌ها را کاهش داده و راه مستقیمی به چین داشته باشیم.
تفاهمنامه‌های پایدار برای توسعه همکاری‌های اقتصادی ایران و افغانستان ضروری است
نماینده مردم تهران، اسلامشهر، پردیس، ری و شمیرانات در مجلس با بیان اینکه این موضوعات باید در قالب نشست‌های تخصصی و مهندسی دنبال شود، گفت: تقاضای ما از اتاق بازرگانی، وزارت صنعت، معدن و تجارت، وزارت نفت و سایر وزارتخانه‌های مرتبط این است که تفاهمنامه‌های پایداری داشته باشند تا طرف افغانستانی از ثبات مسیر همکاری‌ها اطمینان پیدا کند. لذا وقتی در مسیر توسعه هستیم، مواد اولیه، انرژی، حمل‌ونقل، خدمات، خدمات بانکی و گمرکی همگی اهمیت دارند و در تمام این حوزه‌ها می‌توان هیئت‌های ایرانی حضور پیدا کنند، گفت‌وگو داشته باشند و منافع مشترکی را ترسیم کنند.
قیصری اظهار کرد: بالاخره این کشورها نیاز به انرژی دارند و ایران باید یک مسیر بلندمدت برای رساندن خوراک پایدار به آنها در نظر بگیرد. همچنین طرف افغانستانی تمایل زیادی برای تکمیل زنجیره ارزش محصولات پتروشیمی ایران داشت و شاید بتوان گفت آنها برخی محدودیت‌های ما را ندارند و بتوانیم محصولات یونیک و منحصر به فردی را در این کشور تولید کنیم.
غفلت ایران، فرصت حضور در بازار افغانستان را به دیگر کشورها می‌دهد
عضو کمیسیون ویژه حمایت از تولید مجلس هشدار داد: از سویی دیگر غفلت برای همکاری با افغانستان حتما باعث می‌شود کشورهای دیگر منتظر نمانند؛ آنها این ظرفیت را شناسایی کرده‌اند و به سمت آن رفته‌اند. نباید غفلت ما باعث شود روزی نزدیک‌ترین همسایه، هم‌زبان و کشوری که تمدن مشترک با ما داشته و مردم آن نیز علاقه زیادی به ایران دارند، از دسترس اقتصادی ما خارج شود؛ حتی ذائقه غذایی و محصولاتی که مردم افغانستان استفاده می‌کنند، به دلیل ارتباط با ایران، به سمت برندهای ایرانی گرایش دارد.
قیصری با اشاره به یکی از موضوعات مطرح‌شده از سوی فعالان اقتصادی افغانستان، گفت: یکی از مواردی که دوستان افغانستانی مطرح کردند، سخت‌گیری‌ها و بروکراسی ایران بود. چیزی که برای بنده جالب بود، مسیر تصمیم تا عمل در دولت افغانستان بود که تقریباً یک هفته طول می‌کشد و این موضوع اغراق‌شده هم نبود؛ ما واقعاً این مسئله را مشاهده کردیم. در افغانستان به سرعت تصمیم می‌گیرند و درباره طرحی که از نظر اقتصادی قابل قبول باشد، تردید نمی‌کنند، اما وقتی موضوع به همکاری با ایران می‌رسد، کوچک‌ترین کار ممکن است چند ماه و بعضاً چند سال طول بکشد و باید برای این موضوع فکری کنیم.
برای همکاری اقتصادی با افغانستان، یک متولی مشخص تعیین شود
نماینده مردم تهران در مجلس با اشاره به ضرورت تعیین یک متولی مشخص برای پیگیری روابط اقتصادی با افغانستان، اظهار کرد: اگر برای چین نماینده‌ای میان ایران و چین تعریف می‌کنیم که بر امور اشراف داشته باشد و مرجع تصمیم‌گیری باشد، چرا این کار را برای افغانستان انجام ندهیم؟ چرا برای افغانستان فردی را تعیین نکنیم و حاکمیت مشخص نکند که کل مسیر و الگوریتم جای پای ما در افغانستان را ترسیم کند و تمام وزارتخانه‌ها را موظف کند که وظایف خود را در این حوزه انجام دهند.
قیصری ادامه داد: در مجموع، فکر می‌کنم سفر بسیار خوبی بود و ظرفیت‌های بسیار خوبی شناسایی شد. مشاهدات ما با تصویری که در رسانه‌ها از افغانستان ارائه می‌شود، تفاوت زیادی دارد و خوب است سیاستمداران ما دقت نظر و تحمل بیشتری داشته باشند.
وی با خطاب قرار دادن بخش خصوصی، تصریح کرد: توصیه من به بخش خصوصی این است که این ظرفیت را واقعاً قدر بداند و برای سرمایه‌گذاری در افغانستان ورود کند. ان‌شاءالله بسته‌های مشترک و مدل سرمایه‌گذاری مشترکی تعریف شود تا اگر دغدغه‌ای نیز درباره امنیت افغانستان وجود دارد، مرتفع شود؛ چراکه وقتی منافع مشترک شکل بگیرد، طرفین خودشان حافظ منافع مشترک خواهند بود و سرمایه‌گذار ایرانی نیز از این حیث نگرانی کمتری خواهد داشت.
سرمایه‌گذار افغان نباید با اتباع غیرمجاز یکسان دیده شود
وی در ادامه به مشکلات تردد فعالان اقتصادی افغانستان به ایران اشاره کرد و گفت: موضوع دیگر این است که افرادی که از افغانستان به ایران مراجعه می‌کنند تا محصولات مورد نیاز خود را خریداری کنند یا برای تعاملات اقتصادی با ایران وارد کشور شوند، در بحث تردد با مشکلاتی مواجه هستند. اگر ما سیاستی در قبال اتباع افغانستانی که به صورت غیرمجاز وارد ایران شده‌اند داشته‌ایم، نباید این سیاست را به سرمایه‌گذار افغان تسری دهیم؛ سرمایه‌گذار افغان جایگاه متفاوتی دارد و مسیر آن نیز متفاوت است.
قیصری افزود: درهای اتاق بازرگانی، وزارت صنعت، معدن و تجارت، وزارت نفت و در مجموع کمیسیون‌های مربوطه در مجلس به روی این عزیزان باز است و هرجا لازم باشد برای راهگشایی این موضوع، قانون بازنگری شود یا قانون جدیدی تدوین شود، حتماً آن را مدنظر قرار داده و در دستور کار قرار خواهیم داد. /
پایان پیام